<title_newspaper>Trybuna Ludu</title_newspaper>
<title_article>Ksika potrzebna i aktualna</title_article>
<authors>
<author>Roman Werfel</author>
</authors>
<language>pl</language>
<style>press</style>
<year>1950</year>
<month>04</month>
<day>16</day>
<date>1950-04-16</date>
<period>d</period>
<status>1_obieg</status>
<support>paper</support>
<text>	
<![CDATA[
Wanie pod tym ktem widzenia praca tow. J. Kowalskiego "Rewolucyjna demokracja rosyjska a powstanie styczniowe" stanowi niezwykle cenny wkad do dorobku polskiej nauki historycznej.
Praca ta daje w zwizej, dostpnej a zarazem cile naukowej formie dokonan przez nauk radzieck analiz wczesnego ruchu rewolucyjnego rosyjskiego, najwaniejszego sojusznika naszego powstania styczniowego, analiz uwzgldniajc zasadnicze zdobycze nauki radzieckiej w tej dziedzinie.
Jak ywe staj przed nami postacie wielkich przywdcw tego ruchu  Aleksandra Hercena, serdecznego przyjaciela Stanisawa Worcella, jednego z pierwszych socjalistw polskich, Mikoaja Czernyszewskiego  druha Zygmunta Sierakowskiego, staje przed nami ich walka przeciwko caratowi i ich serdeczna sympatia dla Polski. Szczegowo omawia autor program i ideologi poszczeglnych rosyjskich ugrupowa rewolucyjnych oraz etapy ich walki w sojuszu z polskimi bojownikami o niepodlego.
Na podstawie materiaw archiwalnych, nieznanych dotd historykom polskim, tow. Kowalski odtwarza takie niezwykle ciekawe zdarzenia jak "spisek kazaski" i "sprawa marienhauska". Krok za krokiem analizuje wspprac rosyjskich k rewolucyjnych z polskimi bojownikami o niepodlego, poparcie udzielone przez te koa wcale polskich powstacw.
Szczeglnie donios w pracy tow. Kowalskiego wydaje si nam jednak przeprowadzona przeze analiza zasadniczych tendencji spoecznych i politycznych poszczeglnych nurtw wewntrz ruchu polskiego.
Wstpne i kocowe rozdziay ksiki, powicone stosunkom pomidzy rewolucjonistami polskimi a kierownictwem "Ziemli i Woli", zawieraj cakowicie suszn charakterystyk zasadniczych rnic wewntrz obozu powstaczego. Tow. Kowalski susznie przeprowadza lini podziau pomidzy konsekwentnie postpowymi a wstecznymi elementami w ruchu polskim, nie, jak to przyjte jest przewanie w Polsce, pomidzy "Czerwonymi" a "Biaymi", lecz poprzez obz "Czerwonych", pomidzy buruazyjno-szlacheckim a ludowym, plebejskim jego skrzydem.
Susznie wskazuje tow. Kowalski na dwa zasadnicze kryteria postpowoci poszczeglnych dziaaczy niepodlegociowych  na stosunek do kwestii uwaszczenia chopw , konsekwentne stanowisko wobec ustroju paszczynianego z jednej strony oraz na stosunek do Ukrainy , Litwy, Biaorusi , do ich prawa do wolnoci i niepodlegoci z drugiej strony.
]]>
</text>
